‘Beeld is een taal die iedereen begrijpt’

De illustrator achter Sterker met nieuwkomers weet waar hij het over heeft. Fadi Nadrous groeide op in Damascus en woont vandaag in Amsterdam. Met zijn werk probeert hij mensen aan het denken te zetten over thema’s die vaak in clichés worden gegoten. 

Kan u zichzelf kort voorstellen als kunstenaar? 
 

“Een groot deel van mijn werk bestaat uit redactionele illustraties, beelden die op verschillende manieren geïnterpreteerd kunnen worden. Tekenen is voor mij een manier om te vechten tegen onrechtvaardigheid door kritisch denken te stimuleren bij de kijker.” 
 
Migratie wordt vaak in clichés verbeeld. Hoe probeert u dat te vermijden? 

“Als je ‘vluchteling’ googelt, zie je meteen dezelfde beelden: boten of kampen. Daarom wilde ik een andere invalshoek.” 

“Ik heb gekozen voor een bestemmingssymbool, zoals op Google Maps. Dat staat voor een nieuwe bestemming, een nieuw leven. Niet alle migranten komen met een boot, maar iedereen is op weg naar iets. Dat symbool is herkenbaar zonder mensen te reduceren tot clichés. Het labelt mensen niet als slachtoffer, maar toont hen in beweging.” 

Je studeerde in Syrië en later in Nederland. Wat heeft die combinatie je bijgebracht? 

“Doordat ik in twee verschillende contexten heb geleefd is mijn blik op de wereld breder geworden. En dat zie je terug in het werk van een kunstenaar. Het helpt mij om politieke en maatschappelijke thema’s beter te begrijpen wanneer ik iets moet verbeelden.” 

“In Syrië lag de focus heel sterk op techniek en esthetiek. We moesten het ambacht echt goed beheersen. Tijdens mijn ‘Crossover Creativity’ in Nederland ging het meer over concept en reflectie. Die combinatie is voor mij essentieel: je moet zowel technisch sterk zijn als conceptueel kunnen denken.” 
 

Waarom was het voor jou belangrijk om aan deze campagne mee te werken? 
 

“Als geen ander voel ik hoe het is, en via mijn kunst kan ik daar uitdrukking aan geven en solidariteit tonen met mensen die hun leven moeten achterlaten door oorlog of andere oorzaken. Beeld is een krachtig middel, omdat het een universele taal is.  

Vluchtelingen krijgen vaak ten onrechte de schuld van wat er misgaat in de samenleving. Met mijn werk wil ik een ander perspectief tonen. Migranten kunnen verrijking zijn voor een cultuur en omgekeerd kan je ook leren van de plek waar je terechtkomt, als je daarvoor openstaat.” 

Je spreekt vaak over empathie. Wat betekent dat concreet in uw werk? 
 

“Dat je jezelf probeert te verplaatsen in de ander voor wie je tekent, ook wanneer dat buiten je eigen ervaring ligt. Je moet jezelf blijven afvragen: hoe zou ik me voelen in die situatie? 

Dat kan confronterend zijn. We hebben allemaal blinde vlekken, maar als kunstenaar moet je je daarvan bewust zijn en met die openheid werken.” 

 
Wat hoopt u dat mensen meenemen van Wereldvluchtelingendag? 
 

“Dat we allemaal op ieder moment vluchteling kunnen worden. Door oorlog of een ramp kan dat iedereen overkomen. 

De enige reden waarom sommige mensen geen vluchteling zijn, is vaak toeval — omdat ze geboren zijn op een plek waar op dat moment niets gebeurt. Dat besef is belangrijk, omdat het laat zien dat vluchtelingen gewoon mensen zijn zoals iedereen.”